Bizans’da Yaşanan En Büyük Veba Salgınının İzine Rastlandı


Meşhur Kara Ölüm’den önce ilk büyük veba salgını Jüstinyen salgınıydı. Bu salgında,  iki yüzyıl boyunca Bizans İmparatorluğu yönetimi sırasında dünya nüfusunun yaklaşık 50 milyonuna yakını ölmüştür ve Roma İmparatorluğu’nun gerilemesi bu salgının hızla yayılmasına yol açmıştır.

Kimse bunun nasıl ortadan kaldırılacağı hakkında fikir sahibi değildi.

Altenerding’teki kazılarda, yetişkin kadın AE1175 (soldaki) ve yetişkin erkek AE1176 (sağdaki) bireylerin üzerinde vibonik veba bakterisi ( Yersinia Pestis) saptandı. (Antropoloji ve Paleontoloji Koleksiyonu, Münih) Altenerding’de birçok genden elde edilen,kadından örneklenmiş üçüncü azı dişini ok şeklinde görüyoruz. 6.yüzyıl ortaçağına özgü erkek ve kadın mezar eşyaları. (Arkeoloji Koleksiyonu Münih)
Altenerding’teki kazılarda, yetişkin kadın AE1175 (soldaki) ve yetişkin erkek AE1176 (sağdaki) bireylerin üzerinde vibonik veba bakterisi ( Yersinia Pestis) saptandı. (Antropoloji ve Paleontoloji Koleksiyonu, Münih) Altenerding’de birçok genden elde edilen,kadından örneklenmiş üçüncü azı dişini ok şeklinde görüyoruz. 6.yüzyıl ortaçağına özgü erkek ve kadın mezar eşyaları. (Arkeoloji Koleksiyonu Münih)

Eski veba kurbanlarında, son bulunan moleküler bulgulara göre; Kara Ölüm’ün sorumlusu olarak bilinen vibonik veba bakterisi ( Yersinia Pestis), ve bu aynı bakterinin vebaya sebep olmuş olabileceği ileri sürülmüştür.Yine de ölüm oranı ve Jüstinyen salgını bütünüyle bilinmiyor.

Eski barınaklardan ve bakterilerden alınan bilgiler insanlığı 5 bin yıldır sarsan vebanın rolü hakkında birtakım bilgileri su yüzüne çıkarabildi.

Şu anda aralarında Michal Feldman, Johannes Krause, Michaela Harbeck ve  birkaç meslektaşında aralarında olduğu Almanya merkezli bilimadamları, Münih yakınlarında antik bir Güney Almanya mezarlığında, Altenerding’de bulunan 6. Yüzyıldan kalma bakteri kalıntılarını elde ederek bunu doğruladı. Altenerding genomu ( bir türe özgü genlerin tümü )vebanın başlangıcının geçmişine dayanır.
Bu genomlar, Jüstinyen vebasından sorumlu olan bakterinin ilk yüksek genomunu oluşturmuşlardır. Ek olarak, vibonik veba bakterisinin moleküler değişimi Bizans döneminden beri hala gün yüzüne çıkmaya devam ediyor. Yeni dizimi daha önce Wagner tarafından bildirilen bir taslak genomunun kapsamında sınırlamalar nedeniyle tespit edilemeyen özellikler göstermektedir. Buna 30 yeni tanımlanmış mutasyonlarda dahil.

’ Altenerding arkeolojik kazı yeri harita üzerinde belirtilmiştir. Vibonik veba bakterisinin tanımlanmış olduğu diğer yer ve çok önceden yeniden inşa edilen genomu ( Wagner et al. 2014), Altenerding’in yaklaşık 20 km güneybatısında bulunan Ascheim mezarlığı. * Wagner DM, Klunk J, Harbeck M, Devault A, Waglechner N, Sahl JW, Enk J, BirdsellDN, Kuck M, Lumibao C. 2014.
’ Altenerding arkeolojik kazı yeri harita üzerinde belirtilmiştir. Vibonik veba bakterisinin tanımlanmış olduğu diğer yer ve çok önceden yeniden inşa edilen genomu ( Wagner et al. 2014), Altenerding’in yaklaşık 20 km güneybatısında bulunan Ascheim mezarlığı. * Wagner DM, Klunk J, Harbeck M, Devault A, Waglechner N, Sahl JW, Enk J, BirdsellDN, Kuck M, Lumibao C. 2014.

’Gerçek şu ki bu heyecan verici sezgileri uyandıran arkeolojik iskeletler, 50’den fazla yıl önce kazılmış olup, hala küratörlüğü (sergi düzenleyecisi) yapılan antropolojik koleksiyonların korunmalarının önemi vurgulanmaktadır.’’ Der Michaela Harbeck. ‘’Wagner et al. ‘ a sadece birkaç km mesafede bir mezarlıkta çok iyi bir DNA ile korunmuş diğer bir veba kurbanını bulmak için oldukça şanslıydık. Daha önce yayınlanan taslak genoma ek olarak, ilk yüksek kaliteli genomu yeniden yapılandırmak için bize harika bir fırsat tanındı.’’

3 genin içerisinde kritik salgın oluşturabilecek öldürücü belirtilere raslanıldı : nrdE, fadJ ve pcp. Bu genlerin bilgilerinde aynı zamanda önceden düşünülenden daha fazla genetik çeşitlilik olduğu ileri sürüldü.

Altenerding mezarlığında, bir mezarın içinde her ikiside vebalı olan kafatası yakıldı.Sağ: birey 1175 ( kadın 25-30) yaşında. Sol: birey 1176 ( erkek, 20-25 yaşında). Kadın kafatasından vibonik veba bakterisi çıkarıldığı görülüyor. (Münih Antropoloji ve Paleontoloji Koleksiyonu)
Altenerding mezarlığında, bir mezarın içinde her ikiside vebalı olan kafatası yakıldı.Sağ: birey 1175 ( kadın 25-30) yaşında. Sol: birey 1176 ( erkek, 20-25 yaşında). Kadın kafatasından vibonik veba bakterisi çıkarıldığı görülüyor. (Münih Antropoloji ve Paleontoloji Koleksiyonu)

Bu yeni bulgular, yazarlara, adayların eski patojenlerinden (hastalık yapıcı) ortaya çıkarılan genomic bilgilerin kalite ve güvenirliliğine geliştrimeye yardımcı olabilen önerileri geliştirmek için olanak sağlar ve veba bazı bölgelerde yeniden ortaya çıkan bulaşıcı hastalık olarak sınıflandırılır.

‘’Araştırmalarımız, Justinianic veba salgınının tarihsel olarak belgelenmiş,etkilenen bölgelerin ötesine ulaştığını doğrular ve vibonik veba bakterisinin evrimsel tarihine yeni bakış açıları sağlar.’’ Der araştırmacı Michal Feldman.

‘’Önceki bilgi kümelerinin yeniden çözümlenmelerinde eski patojen genomların yeniden inşasında hataları önlemek amacıyla sıkı ölçütlerin takibinin önemi vurgulanmaktadır.’’

 

Çeviri: Gözde Yıldırım

Kaynak: phys

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

log in

reset password

Back to
log in