AVRUPADA YAŞAMIŞ SON DİNOZORLARIN DERİLERİ BULUNDU


Barselona yakınlarındaki Vallcebre köyünde, Kretase Dönemi’nin sonlarına, yani yaklaşık 66 milyon yıl öncesine ait tortul kayaçların kökenini araştırmak için yapılan jeolojik araştırmanın sonucunda sıradışı kalıntılar bulundu.

Araştırmacılar, çamura bulanmış bir kayanın üzerinde dinazor derisi kalıntısına rastladı. Bu dönem boyunca, bu bölge nehir kıyısı, çamurlu bir yerdi. Hayvan kalıntıları olan bu bölge daha sonra binlerce yıl boyunca kumla kaplandı ve kum taşına dönüştü. Böylece, araştırmacıların yeni keşfettiği izler korunmuş oldu. Kum, kalıp görevini gördüğünden, kayanın üzerinde görülen kalıntıların aslı değil, kabartmalarıydı.

Dinazorların nesli tükenmeden hemen önceki döneme denk gelen Kretase Dönem’inden kalan keşfin özellikleri eşsiz. Dünya üzerinde bu dönemden kalan kumtaşı barındıran sadece birkaç yer mevcut. Bu kalıntıları tanımlamak, dinazorların nasıl ve neden yok olduklarını anlamak için çok önemli.

Birmingham Alabama Üniversitesi‘nden, araştırmanın baş yazarı Victor Fondevilla, “Tüm Avrupa’da, ilk kez bu dönemden dinozor derisi bulundu. Ve bu kalıntı, tüm dünyada dinozorların neslinin tükenmesine dair bulunan en yakın örnek. Kayıtlı fosilleşmiş birkaç tane örnek var. Bu yerle benzer özellikleri gösteren Amerika ve Asya’da da böyle kalıntılara rastlanabilir. Diğer dinozor derisi fosilleri, Iber Yarımadası’nda, Portekiz’de ve Avusturya’da bulundu fakat çok daha önceki dönemlerden” dedi.

dinozor-fosili

Dünyada Yaşayan Son Dinozorların Kanıtı

Kayanın üzerindeki kalıntıların şekli bazı dinozorların deri özelliklerini ortaya çıkardı. Ortasında çıkıntı bulunan gül şeklindeki çok kenarlı şeklin etrafı da çıkıntılarla doluydu. Fakat, kalıntılar bu alanda 66 milyon yıl önce yaşamış tipik etobur dinozor ve hadrozor derisi için çok geniş. Fondevilla, “Deri fosillerinin bulunduğu kayanın çok yakınında aynı türün ayak izleri bulunduğundan, fosiller otçul bir sauropoda ya da titanozora ait olabilir” dedi.

Biri yaklaşık 20 cm genişliğinde, diğeri de 5 cm genişliğinde olmak üzere birbirinden 1.5 metre uzaklıkta ve muhtemelen aynı hayvana ait iki deri kalıntısı bulundu. Fondevilla, “Bulunan fosil kalıntıların kum taşı dönemine ait olması, bu dinazorun dünyada yaşayan son dinazorlardan olduğunun bir kanıtı. Kemikleri tanımlarken, bir tarih belirlemek daha zordur çünkü milyonlarca yıldır asıl kum taşından taşınmış olabilirler” dedi.

Keşif, nesli tükenmeden kısa zaman önce Avrupa’da yaşayan dinazorlarla ilgili olarak Pireneler’in harika fosil kaydını doğruluyor. Isona’da Conca Dellà Müzesi (İspanya) müdürü, Mezozoik araştırma grubu lideri şu açıklamalarda bulundu: “Àngel Galobart, Berguedà, Pallars Jussà, Alt Urgell, La Noguera, ve Katalonya gibi alanlarda farklı dinazor çeşitlerine rastlandı. Bunlar, titanazorlar, ankilozorlar, teropotlar ve hadrozorlar. Pireneler’deki alanlar; göktaşı etkisinden çok uzak coğrafi bir noktada dinazorların neslinin neden tükendiğini araştırmamıza yaradığından bilimsel bakış açımıızı genişletiyor.”

Geological Magazine’de (dergi) yayınlanan araştırma, Miquel Crusafont Paleontoloji Enstitüsü ve Conca Dellà Müzesi’nden Bernat Vila ve Àngel Galobart işbirliğinde Birmingham Alabama Üniversitesi’nden Victor Fondevilla ve Oriol Oms tarafından gerçekleştirildi.

 

Çeviri: Buket Nur Ekim

Kaynak: heritagedaily

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

log in

reset password

Back to
log in